Bệnh huyết áp

Đo huyết áp tại nhà giúp phát hiện tăng huyết áp ẩn giấu

do-huyet-ap-tai-nha-giup-phat-hien-tang-huyet-ap-an-giau

Tình trạng “tăng huyết áp ẩn giấu” là tình trạng bệnh nhân mặc dù có đi kiểm tra huyết áp tại phòng khám hay cơ sở y tế nhưng kết quả đo cho kết quả bình thường, nhưng khi đo tại nhà huyết áp tăng cao.

Lý giải về huyết áp ẩn giấu

Như đã định nghĩa bên trên, “tăng huyết áp ẩn giấu” là tình trạng khi đo huyết áp tại phòng khám bình thường nhưng huyết áp đo tại nhà là huyết áp cao.

Đối với những người bị tăng huyết áp ẩn giấu cũng tăng nguy cơ mắc phải các bệnh như đột quỵ và nhồi máu cơ tim giống những người bị tăng huyết áp thông thường.

Tăng huyết áp ẩn giấu có thể bị bỏ qua, không phát hiện được nếu bệnh nhân không đo huyết áp tại nhà. Có tới khoảng 30% những người đang điều trị huyết áp cao ở tình trạng tăng huyết áp ẩn giấu.

Tăng huyết áp ẩn giấu bao gồm “tăng huyết áp vào sáng sớm” (Early morning hypertension) và “tăng huyết áp ban đêm” (Nocturnal hypertension). Thông thường, huyết áp sẽ giảm trong khi ngủ về đêm và biến động tăng dần trong ngày sau khi thức dậy. Tăng huyết áp ban đêm không làm giảm huyết áp trong khi ngủ và kéo dài đến sáng sớm hôm sau. “Tăng huyết áp ban đêm” làm tăng nguy cơ phát triển các bệnh như xơ vữa động mạch, đột quỵ và nhồi máu cơ tim nên cần thiết phải điều trị. Các loại bệnh thận mãn tính, tiểu đường, suy tim, hội chứng ngưng thở khi ngủ… cũng có nhiều khả năng xảy ra.

Nên tự đo huyết áp tại nhà như thế nào?

Khi đo huyết áp tại nhà, nếu huyết áp tối đa (huyết áp tâm thu) trung bình trong một tuần từ 135 mHg trở lên và huyết áp tối thiểu (huyết áp tâm trương) trên 85mmHg thì có thể người đó bị huyết áp cao và nên đến kiểm tra tại cơ sở y tế, đưa cho bác sĩ xem giá trị theo dõi huyết áp tại nhà để giúp việc chẩn đoán được chính xác hơn. Các giá trị này thấp hơn 5mmHg so với kết quả khi đo tại phòng khám bác sĩ (trên 140mmHg/ trên 90mmHg).

Khi đo huyết áp tại nhà vượt quá ngưỡng trên không thường xuyên, khoảng 1 lần/tuần, mọi người không cần quá lo lắng. Nhưng nếu trung bình số ngày trong tuần vượt quá ngưỡng này, mọi người nên tham khảo ý kiến bác sĩ. Ngoài ra, cần thiết phải trao đổi với bác sĩ nếu huyết áp của bạn có sự khác biệt lớn giữa lần đo buổi sáng và buổi tối.

Bình thường, nếu theo dõi huyết áp tại nhà thường xuyên có thể giúp bạn nhận thấy sự thay đổi và phát hiện ra tình trạng huyết áp cao tại thời điểm không nghĩ đến. Đối với những người bị huyết áp cao, kể cả những người có nguy cơ cao, việc tự đo huyết áp rất quan trọng và cần thiết.

Khuyến khích đo huyết áp trong vòng 1 tiếng sau khi thức dậy vào buổi sáng và trước khi đi ngủ vào buổi tối. Hãy đo sau khi đi vệ sinh, trước khi ăn sáng và trước khi dùng thuốc.

Điều quan trọng là bạn cần đo đúng tư thế, cùng phương pháp, cùng 1 thời điểm mỗi ngày và phải duy trì đo huyết áp một vài lần trên một tuần. Hãy chắc chắn ghi lại các giá trị đo được và đưa cho bác sĩ của bạn tại thời điểm kiểm tra y tế để nhận được điều trị thích hợp.

Tại sao nên thực hiện phương pháp đo huyết áp 24 giờ?

Tăng huyết áp ban đêm xảy ra khi đang ngủ nên chỉ đo huyết áp buổi sáng và đo trước khi đi ngủ sẽ không thể nhận biết được. Để phát hiện tăng huyết áp ban đêm thì cần thiết phải đo huyết áp 24 giờ hay phương pháp “Holter huyết áp” .

Máy đo huyết áp có thể đo huyết áp liên tục trong 1 ngày được gọi là “máy theo dõi huyết áp lưu động” (ABPM = ambulatory blood pressure monitoring) và huyết áp đo được bằng thiết bị này được gọi là huyết áp 24 giờ. ABPM có thể đo huyết áp tự động theo các khoảng thời gian định sẵn khi mọi người thực hiện các công việc thông thường hoặc việc nhà nếu nếu được đeo trong 24 giờ. Bên cạnh đó, máy theo dõi huyết áp lưu động có thể đo cả khi ngủ nếu bệnh nhân vẫn đeo máy.

Khi đo huyết áp 24 giờ có thể thiết lập mô hình dao động huyết áp của người bệnh nên đây là phương pháp để hình thành phương pháp điều trị phù hợp.

Tầm quan trọng của việc đo huyết áp tại nhà và huyết áp 24 giờ

Nghiên cứu Ohasama là một nghiên cứu đoàn hệ tương lai (Prospective cohort study) với xếp hạng quốc tế cao về tăng huyết áp và bệnh tim mạch, bắt đầu vào năm 1986.

Tiêu chuẩn chẩn đoán mức huyết áp tại nhà là 135/85 mmHg đã được chỉ ra trong nghiên cứu này, được áp dụng như một hướng dẫn của Hiệp hội Cao huyết áp Nhật Bản (The Japanese Society of Hypertension) và cũng được thông qua bởi Hiệp hội Cao huyết áp châu Âu ( European Hypertension Society).

Trong nghiên cứu Ohasama, người dân đăng ký tham gia được đo huyết áp tại nhà bằng IC. Kết quả đã xác nhận tầm quan trọng của việc đo huyết áp tại nhà và huyết áp 24 giờ trong việc kiểm soát huyết áp.

Tại Nhật Bản, máy đo huyết áp tại nhà rất phổ biến, hầu như các hộ gia đình đều chuẩn bị sẵn. Theo các nghiên cứu, bên cạnh giá trị đo tại phòng khám bác sĩ, giá trị đo huyết áp tại nhà cũng được xác nhận rằng có độ tin cậy cao và ý nghĩa không hề nhỏ.

Đo huyết áp tại nhà có thể là cách để dự đoán đột quỵ, bệnh tim mạch, bệnh thận và các nguy cơ tương tự liên quan đến huyết áp cao với độ chính xác cao. Đo huyết áp tại nhà được khuyến khích để thể thực hiện kiểm tra y tế cụ thể và hướng dẫn chăm sóc sức khỏe.